10 Lip 2009

Pierwszą rolkę czarno-białego filmu Foton, formatu 6 na 9 cm, zaniosłem do zakładu „Foto-Sternik” na ulicy Wyzwolenia. Wcześniej czytałem książkę Jerzego Płażewskiego „Fotografowanie nie jest trudne”. Ale o sensie fotografii najwięcej dowiedziałem się od Julio Cortázara.

Kiedy spotykam się w gronie 50-latków w pewnej chwili ktoś zwykle zaczyna mówić Cortázarem. Najczęściej cytuje jego „Gry w klasy”. Często schodzi na zdjęcia czarno-białe. Wspominamy nasz szlak wtajemniczenia: aparaty mieszkowe naszych ojców, potem druhy, zorki, smieny, kijewy i zenity. Opowiadanie „Babie lato” Cortázara jest pochwałą fotografii. Można tam znaleźć takie zdanie: „Wśród wielu sposobów zwalczania nicości jednym z lepszych jest fotografowanie, którego powinno się uczyć od najmłodszych lat, wymaga bowiem skupienia, wyrabia poczucie estetyki, oko i pewność ręki” (tłumaczenie Zofia Chądzyńska). 
Michelangelo Antonioni z tego zdania wywiódł swój film „Powiększenie” („Blow -Up”). Od „Powiększenia” zaczęła się światowa kariera pary David Hemmings i Vanessa Redgrave.

Powiększenie

 

Plakat do „Powiększenia”

Film robił na widzach piorunujące wrażenie. U nas może większe niż na Zachodzie. Każdy chciał wyglądać jak Hemmings, nosić takie jak on białe spodnie z szerokim wojskowym pasem. I mieć takiego, jak jego filmowy bohater, Hasselblada. Niewielu wtedy z nas kojarzyło, że występująca w tym filmie supermodelka Veruschka to Vera Lehndorff, córka ostatniego pana na Sztynorcie, straconego za udział w zamachu na Hitlera.

Pierwszy zwrócił mi na to uwagę wiele lat po premierze filmu nieoceniony Hieronim Skurpski. Pokazał mi kwartalnik „Fotografia” (3-4/49-50 z 1988 roku) z artykułem Susan Sontag, która z uznaniem wyrażała się o działalności Very Lehndorff w nowym wcieleniu artystki współpracującej z uznanym fotografikiem Holgerem Trülzschem. Stworzyli razem całe serie zdjęć poetyckich do których Vera pozowała.

Robert Doisneau

Ten sam numer kwartalnika wydrukował wywiad z fotografikiem francuskim Robertem Doisneau. Rozmawiała z nim w Paryżu Krystyna Łyczywek, artystka fotografik ze Szczecina. Doisneau powiedział jej, że czeka czasem dwie godziny a nawet dłużej by zarejestrować jakąś sytuację w takim kadrze jaki zaplanował. Ciekawe były jego wywody na temat kompozycji. Doisneau uważał, że zdjęcie powinno być podobne do jakiejś litery np. A, L, V, ponieważ z tą kompozycją jest się zżytym. Niedawno jego albumik wydało wydawnictwo Taschen z opisem po polsku, angielsku i francusku. Warto tam zajrzeć.

20 komentarzy »

  1. Marku, ty nosiłeś filmy do zakładu Foto Sternik, a ja wywoływałem je sam w domu. W łazience robiliśmy z braćmi prowizoryczną ciemnię, co było utrudnione, bo łazienka miała okno. Sami też robiliśmy odbitki, ale nie pomnę już, skąd mieliśmy powiększalnik. Jak chcieliśmy mieć zdjęcia lepszej jakości, to nosiliśmy filmy (czasem juz wywołane w domu) do zakładu – oczywiście też do Sternika.
    A co do Powiększenia przez duże P masz rację -ten film robił na nas piorunujace wrażenie a Hemmings (zresztą juz nieżyjący) był w jakims sensie naszym bohaterem. A może bardziej jego aparat – takich wtedy u nas nie było.

    Komentarz by przyjaciel — 10 lipca 2009 @ 16:09

  2. oj piekny byl film Powiekszenie, a Hemmings taki przystojny!!!!

    Komentarz by Dyl S. — 10 lipca 2009 @ 17:11

  3. acha – i byl tez Cortazar – konkretnie „Gra w klasy” czytana na antenie PR3 przez Terese Budzisz-Krzyzanowska codziennie o 19.50

    Komentarz by Dyl S. — 10 lipca 2009 @ 17:12

  4. Żeby nie było, że nie znam Antonioniego 🙂

    Komentarz by Horacy67 — 14 lipca 2009 @ 16:48

  5. Foto-gra-fik – „neopogańskie” słowo stworzone przez Bułhaka – ‚ojca polskiej fotografii’ wydaje się przeżywać kolejny renesans w naszej kulturze obrazkowej. Być może męczą już tradycyjne zdjęcia w naszych cyfrówkach oraz codziennych gazetach i zaczynamy szukać czegoś więcej – ‚nowego’ sacrum obrazowego. Wydaje mi się, że zarówno Antonioni jak i Sonntag przez pryzmat literatury, a raczej antropologii kultury języka, szukali tych ukrytych w fotografiach kodów porozumienia społecznego. Jednak zawsze w tych zmaganiach występuje pewne „ale” a jest nim KONTEKST. Oglądanie starych fotografii to jak obcowanie z umarłymi – pisała Sonntag, Berger, Barthes, Auster (SMOKE) i wielu innych teoretyków literatury. Najciekawsze jest to, że najwspanialsze książki o fotografii stworzyli właśnie teoretycy literatury – cudny paradoks 🙂
    „Blow up” Antonioniego, to nie tylko film o fotografii przez duże „F” ale film o SZTUCE, która nie zna barier i zawsze wymyka się teoretykom, którzy starają się ją klasyfikować. – Tu odsyłam do sceny filmowej, kiedy to Bil – malarz i przyjaciel ‚Blue 431’ (określenie głównego bezimiennego bohatera granego przez Hemmingsa, nota bene przez teoretyków nazwany imieniem Thomas – nawiązanie do bibilijnego apostoła Tomasza, który tak samo jak nasz bohater nie uwierzył póki nie zobaczył i nie dotknął ciała) potrzebował punktu zaczepienia – „tak jak ta noga…” a reszta sama się dokonywała. Ale jak kontemplować, uprawiać miłość z przedmiotem estetycznym – to tak jak z pięknymi kobietami (modelkami)? Pewnie dlatego są samotne… 🙂

    Komentarz by vado — 15 lipca 2009 @ 15:11

  6. American Academy of Dermatology: Cosmeceutical Facts and Your Skin -.
    There are a large number of companies on the market manufacturing aloe skin products.
    To produce a facial cleanser you need to add an antibacterial agent like aspirin –
    salicylic acid – or lemon juice.

    Feel free to visit my web site – aloe vera gel uses

    Komentarz by aloe vera gel uses — 14 czerwca 2014 @ 21:04

  7. Business pest manage expert services always supply to help you you deal with the pest harm efficiently.
    They will evaluate your home thoroughly before recommending the best solution to resolve the pest problem in your
    home. These ultrasonic pest control devices have proven to
    be a very safe and effective alternative to the more traditional methods of pest control.

    Feel free to visit my web site – bed bug pest control Jacksonville

    Komentarz by bed bug pest control Jacksonville — 10 lipca 2014 @ 3:20

  8. Maintaining the health of your garden includes the
    repetitive tasks of weeding, clipping and applying pest
    control techniques. Keeping in view the rising
    complaint of rodents and pests there are several leading pest management service coming
    forward with cost effective deals. There are several ways you can incorporate
    hens into the garden to keep the insects and weeds under control, fertilize the soil and supply you with the best
    eggs you’ve ever eaten.

    my web blog – pest control Philadelphia

    Komentarz by pest control Philadelphia — 11 lipca 2014 @ 13:55

  9. Hello, Neat post. There’s a problem along with your site in web explorer, would test this?
    IE still is the marketplace leader and a huge component of folks will omit your excellent writing due to this problem.

    My site :: bed bug insecticide

    Komentarz by bed bug insecticide — 16 lipca 2014 @ 21:05

  10. Wonderful factors in this article. Now i am very pleased to appear your post. Cheers and i’m having a look in advance to the touch people. Would you like to nicely lower us a snail mail?

    Komentarz by clipping path, masking, retouching — 20 lipca 2014 @ 10:25

  11. Thanks for sharing your info. I truly appreciate your
    efforts and I am waiting for your next post
    thanks once again.

    my blog post :: Nue Cleanse Ultimate and Purest Garcinia

    Komentarz by Nue Cleanse Ultimate and Purest Garcinia — 22 lipca 2014 @ 2:39

  12. At this point this sounds like a tragic accident that could have easily been avoided.
    DDM Garage Doors is a handy resource if you plan to
    do your own repairs. As anyone who has spent even a minimal amount of time around children knows, it only
    takes seconds for a tragedy to occur.

    Visit my blog post; garage door cable repair Atlanta

    Komentarz by garage door cable repair Atlanta — 22 lipca 2014 @ 23:57

  13. Yes! Finally someone writes about natural skin care.

    my homepage; best serum for fine lines

    Komentarz by best serum for fine lines — 25 lipca 2014 @ 12:03

  14. Truly no matter if someone doesn’t understand afterward its up to other users that
    they will help, so here it happens.

    Check out my blog … Pure Life Cleanse supplement

    Komentarz by Pure Life Cleanse supplement — 28 lipca 2014 @ 12:02

  15. They want you to come to the salon on a regular basis so they tell you that
    you need to get a haircut every four to six weeks, but it’s just
    a way for them to make more money. Consult with a veterinarian for
    the proper dosage based on the individual pig’s weight.
    Refrain or limit the amount of heat applied to your hair through the use of blow dryers, curling irons, straighteners,
    etc.

    Here is my web site – laser therapy for hair loss in delhi

    Komentarz by laser therapy for hair loss in delhi — 1 sierpnia 2014 @ 8:38

  16. It’s awesome designed for me to have a site, which is helpful designed film global ,
    watch free , film global streaming , putlocker online movie, watch movie for free, streaming movie putlocker, watch free online site, free movie putlocker online (Mitzi) my experience.
    thanks admin

    Komentarz by Mitzi — 16 grudnia 2015 @ 20:28

  17. To find outt more information and read up on the numerous games available, take a look at their site at Hidden –
    Object. Now, let’s be clear, we don’t want to copy our games to sdll them.
    s currently under development to support a wider range of frequencies.

    Komentarz by save dan hack — 9 czerwca 2016 @ 5:02

  18. It’s enormous that you are getting ideas from this piece of writing as well as from
    our dialogue made at this time.

    Komentarz by รับสร้างบ้าน — 11 maja 2017 @ 21:16

  19. I must thank you for sharing this useful topic. Really a worth reading post ! it explains it all so easliy ! thank you for sharing this article !!

    Komentarz by Rhidul Tarif — 7 sierpnia 2018 @ 9:06

  20. Nice post. I learn something totally new and challenging on blogs I stumbleupon everyday.
    It will always be useful to read articles from other authors and practice
    a little something from their sites.

    Komentarz by my blog — 18 sierpnia 2018 @ 15:03

RSS feed for comments on this post. TrackBack URL

Leave a comment

Blog Marka Barańskiego

Powered by WordPress
Designed by Edytor Sp z o.o.